سرمایهگذاری خودروسازان ایرانی در بازارهای بحرانزده مانند ونزوئلا و سوریه به دلیل اولویتدهی به روابط سیاسی به جای تحلیلهای اقتصادی، به چالشهای جدی منجر شده است. تحلیلگران توصیه میکنند که خودروسازان بر معیارهای اقتصادی تمرکز کنند تا عملکرد بهتری داشته باشند.
به نقل از خبرگزاری دنیای اقتصاد، در دنیای امروز، سرمایهگذاری خودروسازان بینالمللی در کشورهای مختلف بهعنوان ابزاری برای گسترش بازار، انتقال فناوری و خلق ارزشافزوده شناخته میشود. با این حال، هنگامی که این سرمایهگذاریها بهجای پیروی از منطق اقتصادی، تحت تأثیر ملاحظات سیاسی و روابط استراتژیک قرار میگیرند، نتایج آنها اغلب به توسعه و سوددهی منجر نمیشود. تجربه شرکتهای ایرانخودرو و سایپا در کشورهایی مانند ونزوئلا و سوریه، نمونههای بارزی از این وضعیت در صنعت خودروی ایران هستند. این پروژهها بدون توجه به ظرفیتهای واقعی بازار و حداقل الزامات بازگشت سرمایه تعریف شدند و اکنون به چالشهایی جدی برای این صنعت تبدیل شدهاند.
ورود دو خودروساز بزرگ ایرانی به بازارهایی با اقتصادهای بحرانزده، نظامهای مالی ناکارآمد و ریسکهای سیاسی بالا، از ابتدا با هشدار کارشناسان همراه بود. با این حال، این هشدارها در برابر انگیزههای ناشی از «دوستیهای استراتژیک» نادیده گرفته شد. نتیجه این تصمیمات، کارخانههایی نیمهفعال یا تعطیل، خطوط تولید بلااستفاده و مطالبات انباشتهای است که بازگشت آنها با تردیدهای جدی مواجه است. ونزوئلا بهعنوان نمادی روشن از این مسیر پرهزینه شناخته میشود؛ کشوری که درگیر بحرانهای اقتصادی و سیاسی متعدد است و سرمایهگذاریهای خودروسازی در آن با مشکلات جدی روبهرو شده است.
تحلیلگران اقتصادی بر این باورند که برای جلوگیری از تکرار چنین تجربیاتی، لازم است که خودروسازان ایرانی در انتخاب بازارهای هدف خود دقت بیشتری به خرج دهند و بهجای اولویت دادن به روابط سیاسی، بر اساس معیارهای اقتصادی و تحلیلهای بازار تصمیمگیری کنند. این امر نهتنها به بهبود عملکرد اقتصادی این شرکتها کمک میکند، بلکه میتواند به تقویت جایگاه ایران در صنعت خودروسازی جهانی نیز منجر شود. در نهایت، با توجه به شرایط کنونی، ضروری است که سیاستگذاران و مدیران صنعت خودروسازی ایران به بازنگری در استراتژیهای سرمایهگذاری خود بپردازند و از تجربیات گذشته درس بگیرند.
