دلارزدایی از اقتصاد ایران یک فرآیند پیچیده و طولانیمدت است که نیازمند اصلاحات ساختاری در سیاستهای پولی، مالی و تجاری است. این مسیر با تقویت تولید داخلی و تعاملات تجاری میتواند به کاهش وابستگی به دلار و ثبات اقتصادی منجر شود.
به نقل از خبرگزاری تحلیل بازار، دلارزدایی از اقتصاد ایران، نه یک شعار زودگذر و نه یک پروژه تبلیغاتی، بلکه یک مسیر پیچیده و طولانیمدت است که نیازمند اصلاحات عمیق و هماهنگ در سیاستهای پولی، مالی، تجاری و انرژی میباشد. در اقتصادی که بیش از یک دهه با تورم مزمن بالای ۳۰ درصد، نوسانات شدید ارزی و تحریمهای مالی دست و پنجه نرم کرده است، دلار به بیش از یک ارز خارجی تبدیل شده و به عنوان لنگر قیمتها، معیار ارزشگذاری داراییها و پناهگاه روانی سرمایهگذاران شناخته میشود.
با این حال، تجارب جهانی و واقعیتهای اقتصادی ایران نشان میدهد که دلارزدایی یک فرآیند تدریجی و پرهزینه است که تنها از طریق اصلاحات ساختاری و نه با دستورات اداری میتواند به موفقیت برسد. مهمترین مانع در این مسیر، “دلاریشدن ذهن اقتصاد” است؛ مانعی که با تصمیمات مدیریتی نمیتوان آن را از میان برداشت. برای درک بهتر امکان دلارزدایی، باید به چرایی قدرتگیری دلار در اقتصاد ایران نگریست. بر اساس آمارهای رسمی، حجم نقدینگی کشور در پایان سال ۱۴۰۳ از ۱۰ هزار هزار میلیارد تومان فراتر رفته است؛ رقمی که نسبت به یک دهه قبل بیش از هشت برابر افزایش یافته است.
این افزایش نقدینگی و تورم مداوم، به تقویت جایگاه دلار در اقتصاد ایران انجامیده است. در چنین شرایطی، سیاستگذاران باید به دنبال راهحلهای ساختاری برای کاهش وابستگی به دلار باشند. این راهحلها میتواند شامل تقویت تولید داخلی، بهبود زیرساختهای اقتصادی و افزایش تعاملات تجاری با کشورهای منطقه و جهان باشد. تنها از این طریق است که میتوان به تدریج از وابستگی به دلار کاست و ثبات اقتصادی بیشتری را به ارمغان آورد.
در نهایت، دلارزدایی از اقتصاد ایران نیازمند یک رویکرد جامع و بلندمدت است که با تحلیل دقیق دادههای اقتصادی و پیشبینی روندهای آینده همراه باشد. تنها با اتخاذ چنین رویکردی میتوان به سوی اقتصادی پایدارتر و مستقلتر گام برداشت. این مسیر، هرچند دشوار و زمانبر است، اما با برنامهریزی دقیق و اجرای اصلاحات ساختاری، میتواند به واقعیت بدل شود.
