جهان در مسیر پساقطبی: تحلیل محمد جواد ظریف از نظام جهانی نوین

محمد جواد ظریف در نشست رونمایی از کتاب «جهان پیش رو» تأکید کرد که جهان وارد عصر پساقطبی شده و دیگر به قطبهای سنتی وابسته نیست. او به ظهور قدرتهای نوظهور در حوزههای اقتصادی و فناوری اشاره کرد و بر لزوم پذیرش این واقعیت و بازنگری در رویکردهای سنتی تأکید نمود.
به نقل از خبرگزاری اقتصاد نیوز، محمد جواد ظریف، وزیر پیشین امور خارجه ایران و بنیانگذار اندیشکده پایاب، در نشست رونمایی از کتاب «جهان پیش رو: گفتارهایی پیرامون نظام جهانی»، به تحولات بنیادین در نظام جهانی اشاره کرد و تأکید نمود که جهان امروز دیگر به قطبهای سنتی وابسته نیست. وی بیان کرد که در حال حاضر، در حوزههای مختلف، از جمله اقتصادی و فناوری، شاهد ظهور بازیگران جدیدی هستیم که نقشآفرینی آنها ساختارهای پیشین را به چالش کشیده است.
ظریف با اشاره به تحلیل یان برمر، خاطرنشان کرد که در حوزه نظامی، جهان همچنان به سمت تکقطبی شدن پیش میرود، اما در عرصههای اقتصادی و فناوری، قدرتهای نوظهور مانند چین و اروپا در حال تغییر معادلات هستند. این تغییرات نشاندهنده جابجایی قدرتهای اقتصادی است؛ به طوری که کشورهایی که پیشتر در فهرست ده قدرت برتر اقتصادی نبودند، اکنون جایگاه خود را تثبیت کردهاند. همچنین، در حوزه فناوری، کنشگران غیرحکومتی بهطور فزایندهای در حال تأثیرگذاری هستند و شناسایی قطبهای دولتی به سادگی گذشته نیست.
وزیر پیشین امور خارجه ایران با تأکید بر اینکه جهان از دوران گذار عبور کرده و وارد عصر پساقطبی شده است، اظهار داشت که در آینده نزدیک، شاهد شکلگیری قطبهای جدید نخواهیم بود. ظریف بر لزوم پذیرش این واقعیت تأکید کرد و گفت که تحلیلها باید بر اساس این نظام جدید صورت گیرد. وی افزود که تحولات اخیر در ایالات متحده نیز به وضوح نشاندهنده تغییرات گسترده در نظام جهانی است.
در پایان، ظریف بر اهمیت درک و تحلیل صحیح از این تحولات تأکید کرد و خاطرنشان ساخت که برای مواجهه با چالشهای پیشرو، نیاز به بازنگری در رویکردهای سنتی و پذیرش واقعیتهای جدید جهانی داریم. این تغییرات نه تنها بر سیاستهای داخلی کشورها تأثیر میگذارد، بلکه روابط بینالمللی را نیز بهطور بنیادین دگرگون میسازد.




