تحلیلها نشان میدهد قدرت خرید مسکن در ایران به شدت کاهش یافته و خانوارها تنها قادر به خرید ۲.۷ متر مربع مسکن هستند. این وضعیت ناشی از افزایش قیمتها و کاهش معاملات است و بدون تغییرات ساختاری، بهبود شرایط در کوتاهمدت ممکن نیست.
به نقل از خبرگزاری جهان صنعت نیوز، در یک تحلیل جامع از تحولات بازار مسکن ایران، شاهد سقوط بیسابقه قدرت خرید خانوارها هستیم. در حالی که هشت سال پیش هر خانوار ایرانی قادر به خرید ۶.۶ متر مربع مسکن بود، این رقم در سال ۱۴۰۲ به ۲.۷ متر مربع کاهش یافته است. این کاهش چشمگیر نشاندهنده بحران عمیقی است که بازار مسکن با آن مواجه شده و پیشبینیها حاکی از آن است که این رکود در سالهای آتی نیز ادامه خواهد داشت.
مسعود نیلی، اقتصاددان برجسته، با بررسی روندهای آماری از دهه ۸۰ تاکنون، به چالشهای عمدهای که بازار مسکن با آن روبرو است، پرداخته است. او بیان میکند که از سال ۱۳۹۶ تا نیمه اول ۱۴۰۳، بازار مسکن تهران با پارادوکسی از کاهش معاملات و افزایش قیمتها مواجه بوده است؛ به طوری که قیمت مسکن تا سال ۱۳۹۹ بیش از دو برابر نرخ تورم رشد کرده است. این وضعیت نه تنها بر توان خرید خانوارها تأثیر منفی گذاشته، بلکه به کاهش شدید پسانداز خانوارها نیز منجر شده است.
شاخصهای اقتصادی نشان میدهند که صنعت ساختمانسازی نیز در وضعیت بحرانی قرار دارد. کاهش صدور پروانههای ساختمانی توسط شهرداریها، نشانهای از رکود عمیق در این بخش است که با افت شاخصهای اقتصاد کلان همخوانی دارد. نیلی با اشاره به کاهش توان مالی خانوارها تأکید میکند که رفاه خانوارها از سال ۱۴۰۱ تا تابستان ۱۴۰۴ با رشد منفی و بیسابقهای مواجه بوده است. بر اساس آمارها، سطح مصرف خانوار در تابستان ۱۴۰۴ تنها به سطح سال ۱۴۰۰ بازگشته که این امر نشاندهنده کاهش شدید فرصتهای پسانداز برای خرید مسکن است.
در نهایت، تحلیلهای اقتصادی نشان میدهند که بدون تغییرات ساختاری و سیاستگذاریهای مؤثر، خروج بازار مسکن از این رکود عمیق در کوتاهمدت امکانپذیر نخواهد بود. این وضعیت نیازمند توجه ویژه مسئولان و سیاستگذاران است تا با اتخاذ راهکارهای مناسب، بتوانند به بهبود شرایط اقتصادی و افزایش قدرت خرید خانوارها کمک کنند.
